Lírica Medieval

Sociedade feudal:

- nobreza

- clero

- campesiños

- aparece a burguesía

- conflictos:

- XII-Portugal

- XIII-Reconquista, Afonso X, Fernando III, Primeiros levantamentos

- XIV-Loitas entre Pedro-Henrique

- XV-Irmandiños

Vías de penetración do influxo provenzal:

- Camiño de Santiago

- monxes de Cluny

- nobres franceses na Reconquista

- trovadores franceses nas cortes cristiás peninsulares

- a figura do Boloñés

Cronoloxía:

- Etapa primitiva XII-XIII

- Explendor:

- etapa afonsina: 1240-1280 (Afonso X Castela e Afonso III Portugal)

- etapa dionisíaca: Dinís e Conde de Barcelos (1354)

- Decadencia:

- escola galego-castelá: Cancioneiro de Baena (1445)

- escola castelá-portuguesa: Crónica Geral de Gª de Resende (1516)

Cancioneiros:

- Ajuda:

- códice manuscrito no pazo portugués de Ajuda

- XIII-XIV

- 300 cantigas

- sen autores nin música

- Vaticana:

- copia manuscrita na Biblioteca Vaticana

- Renacemento

- 1200 cantigas

- sen música e aprox. 100 autores

- B.N. Lisboa:

- copia italiana Colocci-Brancuti

- fins do XIX

- 1600 cantigas

- Arte de Trovar

- Pergamiño Vindel:

- pergamiño atopado polo libreiro Vindel

- século XIII

- sete cantigas de Martín Códax

- anotacións musicais

- Cantigas de Santa María:

- dous códices no Escorial, un na B. Nacional, outro na B.N. Florencia

- século XIII

- 427 cantigas

Poetas:

- trovador

- xogral

- segrel

- menestrel

- soldadeira

- Escola compostelá: Bernal de Bonaval, Airas Nunes, Xohan Arias

- Corte Afonso X-III: Afonso Eanes do Cotón, Pero da Ponte, Pero Amigo de Sevilla,

Paio Gómez Chariño.

Cantigas de amigo:

- recursos:

- paralelismo: -perfecto - imperfecto (estructural, semántico)

- leixaprén

- métrica: redondillo 7,5

- tipos:

- fieis á tradición

- estructura máis complicada

- incorporadas á cultura trovadoresca

- variedades:

- mariñas ou barcarolas

- de romería

- albas ou alboradas

- especialistas:

- Martín Códax

- Mendiño

- Xoán Zorro

- Pero Meogo

Cantigas de amor:

- amor cortés-características:

- submisión do namorado á dama

- amada distante e admirable

- estado amoroso = estado de gracia

- progresión do estado amoroso:

- suspirante = fenhedor

- suplicante = precador

- namorado = entendedor

- amante = drut

- mesura

- senhal

- estructura formal:

- de mestría - de refrán

- cobras unissonans - doblas - singulars

- rima femia - macho

- recursos literarios:

- palavra perduda

- dobre

- mordobre

- atá-fiinda

- rompen os tópicos de:

- o amor físico e alegre (amor platónico e fustración amorosa)

- morrer de amor

- a artificiosidade formal

- alusión á paisaxe e primavera

Cantigas de escarnio e maldicir:

- escarnio: poveñen do sirventés provenzal; non así as de maldicir

- temática:

- política: Sancho II o Boloñés e maila Guerra de Granada

- moral

- social, costumes, persoal:

- decadencia dos infanzóns

- tipos sociais

- xograresca

- soldadeiras, cregos, abadesas e obscenas.

Cantigas de Santa María:

- Códices: 2 no Escorial, 1 na B. Nacional procedente de Toledo, 1 B. Florencia

- 427 cantigas:

- narrativas: milagres coa intervención de María; refrán lírico

- líricas: oracións, loas, cantos

Cinco Festas do Noso Señor

Cinco Festas de Santa María

Cantar dos Sete Pesares que viu Santa María do seu Fillo

Unha “maia”

- Afonso X sería autor directo dunhas 100; a nº 223 anotación de Airas Nunes

- métrica e grafía:

- variedade dende 4 ata 15 sílabas

- grafía de ll-nn en lugar de lh-nh

Xéneros menores:

- pastorela

- tenzón

- prantO

PROSA MEDIEVAL:

- Ciclos:

- Bretón: (copias orixinais do s. XIV)

- lenda de Artur

- lenda de Tristán e Isolda

- lenda da Demanda do Grial:

- Xosé de Arimatea

- Merlín

- Demanda do Santo Grial

- Clásico:

- Crónica Troiana:

- 185 follas de pergamiño

- sen unidade lingüística

- Historia Troiana:

- 219 folios de pergamiño

- bilingüe: 78 en galego e o resto en castelán

- inclúe interpolacións da General Historia

- Carolinxio:

- Miragres de Santiago:

- versión do Codex Calixtino ou Liber Sancti Jacobi

- 64 follas de papel de fío

- principios do s.XV

- parte haxiográfica: temas do Apóstolo

- parte narrativo-lexendaria: Pseudo-Turpin

- inclúe interpolacións as lendas da Epifanía e da Asunción

Historiografía:

- Etapa galego-portuguesa:

- Crónica Xeral Galega (XII-XIV): versión incompleta en dous manuscritos

- General Estoria (XIV): versión incompleta en 153 folios en pergamiño

- Crónica Geral de Espanha: versión p. de 1344 polo Conde de Barcelos

- Libro de Linaxes: xenealoxías dos nobres do Reino de Portugal

- Etapa galega:

- Crónica Galega (1404):

- primeira parte en castelán sobre a historia de España

- segunda en galego vencellada coa Crónica Xeral Galega

- Crónica de Santa maría de Iria:

- segunda metade do s. XV

- autoría do crego Ruy Vázquez

- 14 folla de papel na catedral de Santiago

- baseada en dúas obras latinas:

- O Cronicón Iriense

- Historia Compostelana