A postguerra

- Xullo de 1936: Alzamento Nacional contra a República.

- Guerrillas:

- 1936-43: fuxidos da sublevación militar

- 1943-50: loita armada contra o réxime:

- Exército Guerrilleiro de Galicia

- chamada ó desarme da guerrila polo PC

- últimos escapados: Foucellas (1952), O Piloto (1965)

Panorama socioeconómico:

- Galicia convértese en retagarda e celeiro de abastecemento dos sublevados.

- Comercio do wolfram, contrabando e estraperlo.

- Década dos 60:

- mecanización da agricultura tradicional

- emigración as cidades e ó estranxeiro

- emigración provocada pola repoboación forestal, embalses, etc...

- desenvólvense as industrias:

- agraria sobrepasando o autoconsumo

- naval en Ferrol e Vigo

- sucursalista de empresas non galegas

- paso dunha sociedade ruralizada a un rápido proceso de urbanización.

Conflictos sociais:

- 1965: protestas contra a construcción do Salto de Castrelo de Miño, inicio das contestacións ó rexime.

- A finais dos 60, nova lexislación sobre o marisqueo que provoca novas manifestacións.

- Oposición á cuota empresarial agraria e repoboación forestal.

- A partir de 1968 a Universidade inicia unha loita contra a represión do réxime.

- 1972: folgas obreiras en Ferrol. Vigo centro de oposición ó réxime.

- 1973: xorden as organizacións sindicais nacionalistas, canle de mobilizacións agrarias e obreiras.

Organizacións políticas:

- 1940-50: - no interior: Ramón Piñeiro, enlace entre os galeguistas e en contacto coa oposición a nivel

de Estado español.

- no exterior: Bos Aires, o Consello de Galiza dirixido por Castelao, que ademais consegue

que as cortes republicanas reunidas en México aproban o Estatuto de Autonomía.

- 1950: - estabilidade internacional do réxime de Franco

- morte de Castelao

- autodisolución do Partido Galeguista

- aparece a Editorial Galaxia

- 1963: - constitúese o Consello da Mocidade (1963) do que xurdiría a UPG (1964)

- 1965: - fúndase o partido Socialista Galego

- 1973: - morte de Franco e inicio da transición

A literatura no exilio:

Poesía:

- Emilio Pita:

- A Coruña (1909)

- Emigrante de neno na Arxentina

- Antecendente da poesía comprometida

- "Jacobusland", ilustrado por Castelao

- Luis Seoane:

- Bos Aires (1910) - A Coruña (1979)

- Polifacético: debuxo, pintura, mural, poesía, gravado, colaborador en revistas

- Exiliado en Bos Aires no 36, retorna a Coruña en 1963 onde funda xunto con

Isaac Díaz Pardo o "Laboratorio de Formas de Galicia"

- "Fardel de exiliado", poemas sobre a epopeia anónima da emigración galega

- poesía preocupada:

- polo social e político

- polo coñecemento histórico e cultural

- reflexo do mundo artístico.

- Loreno Varela:

- A Habana (1917)-(1978)

- Exiliado en México por mor da guerra civil

- Octavio Paz incorpórao á redacción da súa revista "Taller"

- "Catro poemas para catro gravados" (con Luis Seoane):

María Pita, Roi Xordo, o bispo Adaúlfo e María Balteira

- "Lonxe", con ilustracións de Luis Seoane, a sú obra mási importante.

Narrativa:

- Ramón Valenzuela:

- Silleda (1912)

- Exiliado en Bos Aires

- "Non agardei por ninguén" e "Era tempo de apamdar", autobiográficas

- Silvio Santiago:

- Ourensán

- Foxe a Portugal e dende alí a Venezuela

- "Vilardevós", publicada ó seu regreso a Galicia (autobiográfica de mozo)

- "O silencio redimido" autobiografía do seu desterro(obra póstuma)

Teatro:

- Manuel Varela Buxán:

- A Estrada (1909)

- Emigrante na Arxentina

- Alí fundou a compañía "Aires da Terra" que estrea a súa primeira

obra "Se o sei... non volvo a casa" e maila de Castelao

"Os vellos non deben namorarse"

- De volta a Galicia: "O ferreiro de Satán", "Taberna sen dono" e

"O cego de Fornelos"

A recuperación cultural:

Poesía:

- 1947: Aquilino Iglesia Alvariño publica "Cómaros verdes"

- 1950: "Triscos" de Pimentel, "Muiñeiro de brétemas" de Manuel María

- A chamada "escola da tebra" e mailo grupo "Brais Pinto" (1958) arredor do Centro

Galego de Madrid: Fernández Ferreiro, Bernardino Graña, Ramón Lorenzo,

Méndez Ferrín,...

- 1962: "Longa noite de pedra" de Celso Emilio Ferreiro.

Narrativa:

- 1951: "Xente da Barreira" de Ricardo Carballo Calero

- 1952: "Á luz do candil" de Ánxel Fole

- 1955: "Merlín e familia" de Álvaro Cunqueiro

- 1959: "A esmorga" de Eduardo Blanco Amor

- 1960: a "nova narrativa:

- Xohán Casal con "O camiño de abaixo" (1954-59)

- Gonzalo R. Mourullo con "Memorias de Tains" (1956)

- X.L. Méndez Ferrín con "Pércival e outras historias" (1958)

- Carlos Casares con "Vento ferido" (1967)

- Outros escritores: María Xosé Queizán e Xohana Torres

Teatro:

-Aparece un teatro pra ler (Cunqueiro, Carballo Calero, Bernardino Graña,...)

que pretende sintonizar co teatro europeo.(1950-70)

- "A revolta" (1965) de Mariñas del Valle

- "Midas" (1957) de Isaac Díaz Pardo

- "Orestes" (1963) de Arcadio López Casanova

- "A outra banda do Iberr" (1965) de Xohana Torres

- "Barriga verde" (1968) de Manuel María

- "Prisciliano" (1970) de daniel Cortezón

Editoriais e coleccíons:

- 1949: - coleccións de poesía Benito Soto (Pontevedra) e Xistral (Lugo)

- Editoriais Bibliófilos Gallegos (Santiago) e Monterrey (Vigo)

- sumplemento semanal de La Noche (xornal santiagués)

- 1950: - Editorial Galaxia e a súa "Revista de Economía de Galicia"